Akcent meliczny

Akcent meliczny

Akcent meliczny – termin ten ma odmienne znaczenia w terminologii muzycznej (wyróżnienie dźwięku przez umieszczenie go w wyższym rejestrze) i w terminologii literackiej (uwydatnienie dźwięku melodii towarzyszącej tekstowi).w terminologii językoznawczej podobne znaczenie ma termin “akcent toniczny” (tonalny, chromatyczny, muzyczny, muzykalny, melodyczny), akcentowanie sylab w wyrazach poprzez zmianę intonacji.

W terminologii muzycznej

W terminologii muzycznej: wyróżnienie dźwięku lub współbrzmienia we frazie muzycznej poprzez umieszczenie go w wyższym rejestrze. Inne rodzaje akcentu w muzyce to akcent rytmiczny (wydłużenie dźwięku) i akcent dynamiczny (głośniejsze wykonanie dźwięku).

W terminologii literackiej

W terminologii literackiej akcent meliczny to każde uwydatnienie dźwięku melodii, w odniesieniu do utworów muzycznych posiadających tekst (np. pieśni). Uwydatnienie takie może być zharmonizowane z akcentem językowym odpowiedniego wyrazu lub wypowiedzenia w tekście: akcent językowy i meliczny nakładają się wówczas na siebie. Może też wystąpić jednak przeciwna sytuacja, gdy akcenty językowe i meliczne nie są ze sobą zharmonizowane – akcent meliczny dominuje wtedy nad akcentem językowym. Zjawisko to określane jest jako transakcja meliczna (podporządkowanie akcentowania językowego akcentowaniu muzycznemu w tekstach śpiewanych).

Podobne znaczenie ma wyrażenie “transakcja metryczna”, podporządkowanie akcentowania językowego akcentowaniu przewidzianemu przez wzorzec metryczny wiersza (np. wzorcowi iloczasowemu).