Akcent logiczny

Akcent logiczny

Akcent logiczny –  rodzaj akcentu zdaniowego. Akcent zdaniowy padający na ten wyraz, który ma być podkreślony, uwydatniony w danym zdaniu. Ma się tu jednak na myśli nie tyle podkreślenie o charakterze emocjonalnym, co podkreślenie o charakterze semantycznym (znaczeniowym) – podkreśla się część zdania kluczową dla jego znaczenia. Wpływa tak na sens, jak i na intonację wypowiedzi, np. w zależności od tego, czy zaakcentuje się wyraz jesteśdobrym, albo uczniem – zmienia się sens i intonacja całego zdania. W języku polskim akcent zdaniowy pada zazwyczaj na przedostatnią sylabę wypowiedzenia (położenie neutralne) – postawiony na innej sylabie jest sygnalizatorem innego, niż neutralne położenia rematu (porównaj: prozodyczne cechy składniowe).

Termin ten odnosi się to motywacji semantycznej akcentu zdaniowego. Ze względu na motywację semantyczną akcentu zdaniowego wyróżnia się dwa jego typy: obok akcentu logicznego także akcent emocjonalny (akcent emfatyczny), podkreślający nie obiektywny sens pewnej części wypowiedzi, ale uwypuklający jej wartość emocjonalną, uczuciową.

Etymologia: z greckiego λογικός, logikos – “logiczny”, “myślowy”, “słowny”, “intelektualny”.

Zobacz też: akcent w znaczeniu ogólnym.